Pakistan siết quá cảnh sang Afghanistan: Lô chè Việt Nam và cái giá của phụ thuộc trung chuyển

Posted by David Bui
Category:
Chè Việt Nam
Chè Việt Nam

Cuối năm 2025, gần 500 container chè Việt Nam bất ngờ mắc kẹt tại cảng Karachi (Pakistan), dù không gặp vấn đề về chất lượng hay đầu ra thị trường. Nguyên nhân xuất phát từ việc Pakistan đột ngột siết chặt vận tải quá cảnh sang Afghanistan, khiến toàn bộ tuyến trung chuyển qua Karachi – vốn là “cửa ngõ” cho hàng hóa đi Afghanistan và khu vực – gần như tê liệt. The Star (Malaysia) dẫn nguồn phía Việt Nam cho biết số container này chủ yếu chở chè xuất khẩu quá cảnh sang Afghanistan, nhưng bị kẹt lại trong bối cảnh Pakistan tồn đọng khoảng 11.000 container hàng quá cảnh, 25.000 container nhập khẩu và 15.000 container xuất khẩu tại các cảng Karachi. Điều này cho thấy đây không phải “sự cố cá biệt” của hàng Việt Nam, mà là một cú sốc logistics diện rộng đối với cả khu vực.

Diễn biến bắt đầu từ giữa tháng 10/2025, khi Pakistan Today đưa tin Cục Thuế Liên bang Pakistan (FBR) ra lệnh tạm dừng vận chuyển hàng quá cảnh Afghanistan từ các cảng Karachi. Chỉ thị này yêu cầu các terminal dừng xếp dỡ và không cho giải phóng hàng quá cảnh, khiến hàng nghìn container nằm lại tại cảng và trên các tuyến đường huyết mạch lên biên giới. Truyền thông Afghanistan cũng phản ánh cùng bức tranh: Afghanistan International ghi nhận Pakistan dừng xếp hàng của thương nhân Afghanistan tại Karachi, làm nhiều container – trong đó có hàng dễ hư hỏng – bị “đóng băng” tại cảng và các cửa khẩu như Torkham, Spin Boldak. Trong bối cảnh đó, các container chè Việt Nam trở thành “hành khách mắc kẹt” giữa những quyết định chính sách nằm ngoài tầm kiểm soát của doanh nghiệp xuất khẩu và nhà cung cấp dịch vụ logistics.

Trước rủi ro hàng hư hỏng, chi phí lưu bãi tăng cao và dòng tiền doanh nghiệp bị bóp nghẹt, Bộ Công Thương Việt Nam đã nhanh chóng vào cuộc. Theo các bản tin tiếng Anh do hệ thống báo chí nhà nước Việt Nam phát hành và được báo khu vực trích dẫn, Thương vụ Việt Nam tại Pakistan và Bộ Công Thương đã liên tục làm việc với Bộ Thương mại Pakistan, đề xuất các phương án xử lý: tiếp tục trung chuyển sang Afghanistan khi điều kiện cho phép, tái xuất sang nước thứ ba, hoặc tái nhập về Việt Nam nếu cần thiết. Kết quả, theo The Star và các nguồn chính thức, Bộ Thương mại Pakistan đã ban hành quyết định miễn trừ quy định tạm dừng quá cảnh, cho phép gần 500 container chè Việt Nam được tái xuất từ Karachi sang các cảng khác, mở lối “giải cứu” cho lô hàng sau nhiều tuần bị phong tỏa. Dù vậy, phần thiệt hại về chi phí, thời gian và rủi ro chất lượng là điều không thể thu hồi, trở thành bài học đắt giá cho toàn chuỗi cung ứng chè Việt.

Tác động đến chuỗi cung ứng khu vực
Sự cố gần 500 container chè tại Karachi cho thấy chuỗi cung ứng khu vực có thể “đông cứng” chỉ vì một quyết định chính sách đơn phương trên tuyến trung chuyển. Khi Pakistan siết quá cảnh Afghanistan, không chỉ thương nhân Afghanistan mà cả doanh nghiệp từ các nước thứ ba – trong đó có Việt Nam – đều lập tức chịu chung rủi ro tắc nghẽn, lưu bãi và mất kiểm soát về thời gian giao hàng. Với các doanh nghiệp xuất khẩu và đơn vị logistics như Hừng Đông, bài học rút ra là không đặt cược toàn bộ vào một hành lang trung chuyển; cần đa dạng hóa tuyến, cảng đích và phương án vận tải, đồng thời lồng ghép kỹ hơn điều khoản “bất khả kháng” và rủi ro chính sách vào hợp đồng, bảo hiểm và kế hoạch dòng tiền để tăng sức chịu đựng trước các cú sốc tương tự

Leave a Reply

Social media & sharing icons powered by UltimatelySocial